1 Ons Kaç Gram? Troy Ons, Ons Altın ve Gram Hesabı

1 ons kaç gram eder?

Değerli madenlerde 1 ons, 31,1034768 gramlık troy onstur. Hesaplarda bu sayı 31,1035'e yuvarlanır. Kuruşluk farklar dışında sonuç değişmez. Altın, gümüş, platin ya da paladyum fark etmez: "1 ons" dendiğinde ölçü hep aynıdır.

Ons ile gram arasında gidip gelmek için tek işlem yeterli: ons miktarını 31,1035 ile çarparsanız gramı, gram miktarını 31,1035'e bölerseniz onsu bulursunuz. Tablodaki değerler bu çarpımla, iki ondalığa yuvarlanarak hesaplandı.

Son satır, kilogramlık külçelerin ons karşılığını gösterir. Uluslararası listelerde "kg" ile "oz" yan yana geçtiğinde bu oranı akılda tutmak işe yarar. Külçenin dolar cinsinden kilogram fiyatı külçe altın (USD/kg) sayfasında görülebilir.

Troy ons ile mutfak onsu arasındaki fark

Troy ons 31,1035 gram, mutfakta ve posta tartılarında kullanılan ons ise 28,35 gramdır; aradaki fark ons başına yaklaşık 2,75 gram. İkisi de "ons" diye anılır. Değerli madenlerde ise yalnız troy ons geçer. Yemek tarifindeki "1 ons" ile altın ekranındaki "1 ons" aynı şey değil.

Karışıklık genellikle internetteki genel birim çeviricilerden doğar. "1 ons kaç gram" diye aranınca çıkan 28,35 gram mutfak onsudur ve bu rakamla altın hesabı yapılırsa ons fiyatı daha az grama bölündüğü için gram fiyatı olduğundan yüksek çıkar. Değerli maden hesabında 31,1035 dışında sayı kullanılmamalı.

Yabancı kaynaklarda iki birim kısaltmayla ayrılır: mutfak onsu "oz" diye yazılır; troy ons çoğu zaman "ozt" ya da "troy oz" olarak geçer. Altın ve gümüş fiyat tablolarında yalnız "oz" görseniz de kastedilen troy onstur.

Ons altın nedir, neden dünyada onsla fiyatlanır?

Ons altın, 1 troy ons saf altının ABD doları cinsinden fiyatıdır; dünyada altın bu birim ve bu parayla kote edilir. Ekranda "XAU/USD" ya da "ons altın" yazan rakam, 31,1035 gram altının kaç dolar ettiğini söyler. Canlı değer ons altın fiyatı sayfasında.

Ortak birim, karşılaştırmayı kolaylaştırır. Londra'daki bir işlem ile İstanbul'daki bir işlem aynı ölçüye ve aynı paraya çevrildiğinde, farklı ülkelerdeki fiyatlar arasındaki fark hemen görülür. Uluslararası referanslardan biri LBMA altın fiyatıdır: Londra'da her iş günü iki kez, Londra saatiyle 10:30 ve 15:00'te belirlenir.

Türkiye'de de altın, Borsa İstanbul bünyesindeki Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasası'nda işlem görür, ama kuyumcu tezgâhındaki gram fiyatı da sonunda ons fiyatına bağlanır. Ons altının TL karşılığını merak edenler için ons altın TL fiyatı ayrı sayfada yayımlanıyor.

Ons fiyatından gram altın nasıl hesaplanır?

Gram altın, ons altının dolar fiyatı ile dolar/TL kurunun çarpılıp 31,1035'e bölünmesiyle bulunur. Formül şöyle: gram altın (TL) ≈ ons (USD) × dolar/TL ÷ 31,1035. Çıkan sonuç spot, yani teorik değerdir.

Hesabı canlı rakamlarla adım adım kurmak mümkün. Bu sayfa açıkken ons altın 4.032,66 dolar, dolar ise 49,7592 TL.

1. Ons fiyatını dolar kuruyla çarpın: sonuç, 1 ons altının TL değeridir.
2. Bu tutarı 31,1035'e bölün.
3. Çıkan rakam, 24 ayar 1 gram altının teorik TL karşılığıdır; kuyumcu ve banka fiyatları bunun çevresinde oluşur.

Serbest piyasa farklıdır. Gram altın fiyatı teorik değerle birebir tutmaz, çünkü üstüne yurt içi arz-talep ve makas eklenir. Teorik rakamın sitedeki karşılığı spot altın sayfasında; aradaki farkın nedenleri gram altın fiyatı nasıl hesaplanır rehberinde ayrıntılı.

Kur seçimi de sonucu etkiler. TCMB her iş günü 15:30'da gösterge niteliğinde kur ilan eder, ama bu kur resmî işlemlerde referanstır, alım-satım fiyatı değildir; anlık hesapta ise piyasada işlem gören kur kullanılır.

Ters yönde hesap da aynı sayıya dayanır. Elinizdeki altının kaç ons ettiğini bulmak için gramı 31,1035'e bölmek yeterli. 100 gram altın yaklaşık 3,22 ons eder. Yabancı fiyat listesini ya da ons cinsinden verilmiş haberi gram diline çevirmek bu kadar kısa sürer.

Zincir ziynet altınına kadar uzar. Ziynetin teorik metal değeri ağırlık × 0,916 × has gram fiyatıdır. Çeyrekte bu, 1,754 × 0,916 ≈ 1,607 gram has altın demek. Yani ons fiyatından gram altına, gram altından çeyreğin metal değerine aynı mantıkla inilir. Satış fiyatı buna işçilik ve makas eklenince oluşur.

Gümüş, platin ve paladyum da onsla ölçülür

1 ons gümüş de 31,1035 gramdır; troy ons yalnız altına değil bütün değerli madenlere uygulanır. Gümüş, platin ve paladyumun uluslararası fiyatı da ons başına dolar olarak verilir. Gram hesabı aynı formülle yapılır.

Gümüşte saflık ayrıca önemli. Yatırım gümüşü genelde 999, takı gümüşü ise 925 ayardır; "925 ayar" ya da sterling gümüş binde 925 saflık demek ve ons fiyatı her zaman saf metal içindir. Gümüşün güncel ons fiyatı gümüş ons sayfasında. Platin ve paladyum için de ayrı ons sayfaları var: platin ons ile paladyum ons.

Gram gümüşün teorik fiyatı da altındaki mantıkla çıkar: gümüş ons fiyatı × dolar/TL ÷ 31,1035. Platin ve paladyum da öyle. Tezgâhtaki satış fiyatı ise altında olduğu gibi teorik değerin üstüne makas eklenerek oluşur.

Ons fiyatını neler hareket ettirir?

Ons altın fiyatını ABD faiz beklentileri, doların genel değeri, enflasyon beklentisi, jeopolitik risk, merkez bankası alımları ve fiziki talep birlikte belirler. Bunlar tahmin değil. Fiyatın nasıl oluştuğunu anlatan mekanizmalardır.

• Faiz: faizler yükselince faiz getirmeyen altını tutmanın fırsat maliyeti artar.
• Dolar: dolar güçlendiğinde ons genelde baskılanır. Doların genel gücünü dolar endeksi (DXY) izler.
• Belirsizlik: jeopolitik risk güvenli liman talebini artırır.
• Talep: merkez bankalarının alımları, takı, külçe ve ETF talebi.

Türkiye'deki okur için tablo iki katmanlıdır. Gram altın = ons × dolar/TL olduğu için ons sabit kalsa bile dolar/TL yükselirse gram altın da yükselir, yani yurt içindeki fiyat dünyadaki altın fiyatı yerinde dururken bile hareket edebilir. İki etki ters yönde de çalışabilir: ons düşerken kur yükselirse gram fiyatı yerinde sayabilir.